رهبر معظّم انقلاب: بایستی مرکز رصد قوی و بینایی وجود داشته باشد که به‌طور دقیق پیشرفت این کار [اقتصاد مقاومتی] را پایش کند.

تخصیص سهمیه بنزین به هر فرد بر بستر کد ملّی سرپرست خانوار

شبکه تحلیلگران اقتصاد مقاومتی در راستای برنامه «ساماندهی بخش انرژی» و پیگیری های مرتبط با آن، یک گزارش سیاستی تحت عنوان «تخصیص سهمیه بنزین به هر فرد بر بستر کد ملّی سرپرست خانوار» منتشر کرده است.

گزارش سیاستی یکی از انواع تولیدات شبکه است که با هدف طرح مختصر و مفید یک مسئله و ارائه پیشنهاد برای حل آن، ویژه تصمیم‌گیران تهیه می‌شود.

در خلاصه مدیریتی این گزارش آمده است:

الگوی تخصیص سهمیه بنزین به هر خودرو که طی سال های ۱۳۸۶ تا ۱۳۹۴ بر بستر کارت سوخت اجرایی شد، آثار مثبتی در مدیریت مصرف و کنترل قاچاق داشت. با این وجود، افرادی که خودرو نداشتند یا کم‌مصرف بودند، در این الگو مدنظر قرار نگرفته و حقوقشان از منابع عمومی کشور اعطا نگردید؛ چرا که عملاً بنزین یارانه‌ای تنها به افراد دارای خودرو و موتور سیکلت تعلق می‌گرفت و این مصداق تخصیص ناعادلانه و غیربهینه منابع بود.

حال که دولت بنا دارد مجددا کارت سوخت را فعال نماید و از مزایای آن بهره ببرد، ضروری است در الگوی اجرای آن بازنگری صورت گیرد. الگوی پیشنهادی جایگزین، «تخصیص سهمیه به هر فرد بر بستر کد ملّی سرپرست خانوار» است. بر این اساس، پیشنهاد می‌شود سهمیه بنزین یارانه‌ای به صورت «ماهانه ۳۰ لیتر بنزین ۱۰۰۰ تومانی به ازای هر فرد» در نظر گرفته شود و این سهمیه بر بستر کد ملّی، به سرپرست خانوار تخصیص یابد. نرخ مصارف مازاد بر سهمیه نیز (نرخ آزاد) در بازاری که بین مردم برای خرید و فروش سهمیه شکل می‌گیرد، تعیین گردد.

در این الگو، افرادی که مصرف بنزین ندارند یا کم‌مصرف هستند، می توانند با فروش سهمیه خود در بازاری متشکّل از طریق سازوکارهای نرم افزاری، از مابه‌التفاوت نرخ آزاد و نرخ یارانه‌ای بنزین به صورت مستقیم منتفع شوند؛ لذا مسئله پرداخت یارانه نقدی دیگر برای دولت وجود نخواهد داشت و به صورت خودکار این یارانه تخصیص می یابد. همچنین از آنجا که در این سازوکار، نرخ آزاد یارانه چندانی ندارد، مشکل قاچاق و تخصیص یارانه پنهان انرژی به پرمصرف‌ها نیز مرتفع می گردد.

در قالب این الگو در صورت لزوم، امکان مدیریت بازار و تعیین نرخ آزاد به صورت تکلیفی نیز توسط دولت وجود دارد. در واقع دولت می‌تواند به‌صورت گام‌به‌گام و با اتخاذ سیاست های هوشمندانه، نرخ دوم را تدریجاً به سمت قیمت فوب خلیج فارس سوق دهد و از آزادسازی ناگهانی آن بپرهیزد.

ذکر این نکته ضروریست که اقدام اخیر دولت در احیای کارت سوخت، منافاتی با الگوی پیشنهادی یعنی تخصیص سهمیه بنزین به هر فرد ندارد؛ چرا که همچنان می‌توان سهمیه افراد صاحب خودرو را به یک کارت سوخت منتقل نمود تا از آن برای سوخت‌گیری استفاده شود؛ سایر افراد نیز می توانند با استفاده از کد ملّی و رمز عبور، از سهیمه خود استفاده نمایند.

  1. با سلام و خدا قوت
    طرح "تخصیص سهمیه بنزین به هر فرد بر بستر کد ملّی سرپرست خانوار" را چندین بار مطالعه کردم خیلی عالی بود و جای سوال که چرا دولت تدبیر و امید از این طرح ناب استفاده نکرد؟
    پیشنهاد می کنم موضوع "صادرات مویرگی بنزین" را به طرح تان اضافه کرده و آنرا برای اجرا در دولت جدید پیگیری نمایید. در صورت لزوم از طریق رایانامه درج شده اطلاع دهیید تا توضیحات بیشتری را ارسال کنم.
    با تشکر

    ۰۱


جهت احترام به مخاطبان فرهیخته، نظرات بدون بازبینی منتشر می شود. لطفا نظرات خود را جهت تعميق و گسترش بحث ارائه نمایید. نظرات حاوی توهين، افترا و تهمت به ديگران پاک می شود.